Cena towaru to nie koszt importu. Co trzeba policzyć przed zamówieniem

Zamawiałem korty padlowe z Chin. Fracht kontenera wyceniono na 2650 dolarów. Zapłaciłem 5200, a część opłat doliczono, gdy towar był już na wodzie. Cena z faktury okazała się najmniejszym z moich problemów.

Zamawiałem korty padlowe z Chin. W momencie składania zamówienia fracht kontenera czterdziestostopowego był wyceniony na około 2650 dolarów. Ostatecznie za przewóz tego samego kontenera zapłaciłem około 5200.

Między jedną a drugą liczbą nie zmienił się ani towar, ani kontener, ani trasa. Zmienił się świat. Był to okres narastającego napięcia między Iranem a Stanami Zjednoczonymi. Część dodatkowych opłat doliczono wtedy, gdy kontener był już na wodzie. Nie mogłem się wycofać. Każda próba zatrzymania transakcji oznaczała jeszcze większą stratę.

Fracht wzrósł o około 2550 dolarów, czyli mniej więcej 96 procent. Podwoił się niemal dokładnie. Na kalkulacji, którą robiłem przed zamówieniem, tej liczby nie było.

Cena z faktury to dopiero początek

Kiedy ktoś pyta mnie, ile kosztuje sprowadzenie towaru, i podaje cenę od producenta, wiem, że rozmowa dopiero się zaczyna. Cena towaru to liczba, którą znasz najwcześniej i najdokładniej. Jest też najmniej ryzykowna z całej kalkulacji.

Cena z faktury daje złudne poczucie kontroli. Jest wynegocjowana, zapisana, potwierdzona proformą. Wygląda jak decyzja, którą już podjąłeś. Reszta kosztów dopiero się wydarzy, a większość z nich rozegra się poza Twoim biurkiem.

Na koszt importu składa się znacznie więcej. Fracht, ubezpieczenie, cło, VAT, odprawa, kontrola towaru, przewalutowanie, koszt zamrożonej zaliczki. A przy inwestycji także to, co dzieje się z towarem po rozładunku. Każda z tych pozycji potrafi ruszyć w złą stronę. Nie każda w tym samym stopniu i nie każda z tego samego powodu.

Co można przewidzieć, a czego nie

Tu robię wyraźny podział, bo importerzy najczęściej mylą te dwie rzeczy.

Stawka celna należy do kosztów, które można i trzeba znać przed zamówieniem. Kod taryfy, wysokość cła, możliwe środki ochronne, sposób rozliczenia VAT-u. To wszystko sprawdza się na etapie kalkulacji, nie w porcie. Jeżeli importer dowiaduje się o wysokości cła dopiero wtedy, gdy towar dopływa, nie odrobił podstawowej pracy. Ryzyko nie bierze się wtedy z rynku, tylko z braku przygotowania. Powiem wprost: w takiej sytuacji lepiej w ogóle nie zajmować się importem.

Jestem agentem celnym wpisanym na listę. Nie piszę tego, żeby powiedzieć „wiem lepiej”. Piszę, bo klasyfikacja towaru i prawidłowe rozliczenie cła oraz VAT-u to nie jest wiedza tajemna. To praca, którą wykonuje się przed zamówieniem, nie po nim.

Zupełnie inaczej wygląda fracht. Jego w okresach globalnego niepokoju nie przewidzisz. Wojny, blokady szlaków, napięcia polityczne, ograniczona dostępność statków potrafią w kilka tygodni zmienić opłacalność całej transakcji. Mój kontener jest tego dowodem. Cena, którą uzgodniłem, przestała obowiązywać, zanim towar dopłynął.

Trzecie ryzyko to kurs waluty. Nawet dobrze policzone zamówienie przestaje się spinać, jeśli między wpłatą zaliczki a płatnością reszty dolar albo euro pójdą wyraźnie w górę.

Koszt importu nie kończy się w porcie

Ten sam import kortów dał mi drugą lekcję, już po polskiej stronie.

Standardowy kort padlowy panoramiczny montuje się w dwa do czterech dni. Ten z konstrukcją dachową wymagał około dziesięciu. Do tego cięższego sprzętu, innej organizacji montażu i większego zaangażowania ekipy. Wszystko to są koszty, które pojawiają się długo po tym, jak kontener przejdzie odprawę.

Rozładunek nie jest metą. Przy towarze, który trzeba zmontować, uruchomić albo wprowadzić do sprzedaży, prawdziwy koszt zaczyna się dopiero na miejscu. Kto liczy import do bramy portu, liczy połowę.

Co policzyć, zanim złożysz zamówienie

Zanim podpiszesz umowę, przejdź przez pełną listę, nie przez samą cenę:

• cena towaru na uzgodnionych warunkach Incoterms (EXW, FOB albo inne),
• fracht, z zapasem na zmienność, bo potrafi wzrosnąć już po decyzji,
• cło i VAT policzone z prawidłowego kodu taryfy celnej,
• kurs waluty między zaliczką a płatnością końcową,
• koszty po rozładunku: montaż, sprzęt, ludzie, czas.

Dopiero suma tych pozycji to koszt importu. Cena z faktury jest jedną z nich. Zwykle najmniejszym powodem do zmartwień.

Tamten kontener nauczył mnie jednego. Liczba, której jesteś najbardziej pewny, rzadko decyduje o wyniku. Reszty trzeba nauczyć się liczyć, zanim towar ruszy w drogę. Później zostaje już tylko płacenie.

WEZWANIE DO DZIAŁANIA

Zanim podpiszesz umowę z dostawcą, sprawdź, czy policzyłeś wszystkie koszty. Pobierz bezpłatną checklistę importera i przejdź przez najważniejsze punkty przed złożeniem zamówienia.